Παρασκευή, 30 Δεκεμβρίου 2016

ο χειμώνας στην Κρώμνη ...

Μέρες χειμώνα εδώ στα νότια και είπαμε να βάλουμε μια σχετική ανάρτηση. Από το πολύ καλό βιβλίο του Γεωργίου Π. Φιρτινίδη "Κρώμνη" και από το κεφάλαιο "ασχολίες των κατοίκων" ο χειμώνας στην Κρώμνη. Στην 5η σελίδα αναφέρει τον τρόπο που ξεχιονίζανε τις σκεπές των σπιτιών.

η γιορτή του Αγίου Βασιλείου στο Σταυρίν

Πολύ τυχεροί οι "Χάλυβες" !!!
Τα πάντα ή τα περισσότερα έχουν καταγραφεί από τους λόγιους της περιοχής.
Ο Δημήτρης Κ. Παπαδόπουλος από το Σταυρίν, δεν άφησε τίποτα που να μην το περιγράψει, να μην το αναφέρει στα περιοδικά της πρώτης περιόδου καθώς και στο βιβλίο του ... [δείτε την σχετική ετικέτα με όλα τα άρθρα].


από το ένθετο "7 ημέρες"
Πόντος - Ρωσσία (1996)
της Καθημερινής
ΠΕ, 1962, τ. 155-156

Πέμπτη, 29 Δεκεμβρίου 2016

σο Κεμπρούκ - του Δημήτρη Ψαθά

μέρες που είναι είπα να ξαναθυμηθούμε από την "γη του Πόντου" του Δημήτρη Ψαθά τα σχετικά με τα Χριστούγεννα και την Πρωτοχρονιά. Το βιβλίο δεν έχει παρά μόνο μισή σελίδα για τις παραπάνω εορτές. Βρήκαμε όμως στο δίκτυο ένα θαυμάσιο αυτοβιογραφικό διήγημα για την πρωτοχρονιά του 1917. Διαβάστε το, Ψαθάς είναι αυτός …


Την Παρασκευή 1.1.1965 η εφημερίδα ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ δημοσίευσε το παρακάτω αυτοβιογραφικό διήγημα του Δημήτρη Ψαθά:

Καθώς τις χρονιάρες τούτες μέρες το μυαλό φτερουγίζει πάντα προς τα παιδικά χρόνια, θα θυμηθώ σήμερα πάλι κάποια μακρινή Πρωτοχρονιά στην Τραπεζούντα, σε χρόνια ταραγμένα –ξεχασμένα– εν έτει σωτηρίω… 1917. Ήταν ένα αστείο γεγονός – ολόκληρη η πόλη να είναι ντυμένη στα ίδια υφάσματα, του ίδιου τύπου, των ίδιων χρωματισμών κι αυτό να προκαλέσει την κατάρα του δεσπότη.

Επειδή όλα αυτά τα υφάσματα ήσαν… κλεμένα!
Όχι μονάχα ήσαν κλεμένα αλλά και σε κραυγάζανε με τα ποικίλα σχέδιά τους, τόσο μαρκαρισμένα και τόσο στερεότυπα όλα ώστε μόλις έβλεπες καμιά γυναίκα – προπάντων οι γυναίκες τα φορούσαν – έλεγες:
–Κεμπρούκ!


Κεμπρούκ σήμαινε το τελωνείο – ή τις αποθήκες του τελωνείου – όπου είχε γίνει η ομαδική διαρπαγή υπό συνθήκες πρωτάκουστες και κωμικοτραγικές, ενώ δηλαδή η πόλη βομβαρδιζόταν από τα καράβια της Α. Μ. του τσάρου πασών των Ρωσιών.
Με τους βομβαρδισμούς αυτούς, που ήσαν τακτικότατοι, είχαμε εξοικειωθεί – επί ένα ή δυο χρόνια τον καιρό εκείνο που ο τσαρικός στρατός προχωρώντας απ’ το Βακούμ καταλάμβανε τα παράλια του Πόντου και ζύγωνε προς την Τραπεζούντα με αντικειμενικό σκοπό να φτάσει εις την Κωνσταντινούπολιν και ο στόλος βομβάρδιζε τις μεγάλες παραλιακές πόλεις για να εξουδετερώσει τις ανύπαρκτες οχυρώσεις των Τούρκων.


Αξίζει να χαράξω μερικές γραμμές γι’ αυτούς τους βομβαρδισμούς – προτού προχωρήσω στο Κεμπρούκ – γιατί είχαν μια αγριάδα αλλά και περίεργη γραφικότητα.
Ιδιαίτερο γούστο – τραγικό – είχε η πρώτη εμφάνιση του ρωσικού στόλου που γέμισε χαρά και ενθουσιασμούς τον ελληνικό πληθυσμό της Τραπεζούντας επειδή θεωρούσε τη Ρωσία προστάτιδα δύναμη και περίμενε απ’ τον τσάρο την απελευθέρωσή του. Γέμισε ο γιαλός από Ρωμιούς που καμάρωναν τα καράβια κι απ’ τα Εξώτειχα, την πιο δυτική παραλιακή συνοικία της πόλης, μέχρι τον Άγιο Γρηγόρη και πέρα, ανατολικά, προς τη Δαφνούντα, όλοι βλέπαμε χαρούμενοι τα καράβια που ζυγώναν, ενώ οι Τούρκοι αγριεμένοι και ανήσυχοι κοιτούσαν να κρυφτούν.
Τα παιδιά του σχολείου – στο περίφημο "Φροντιστήριον Τραπεζούντος" – ένα επιβλητικό κτίριο που υψωνόταν κατενάντι στην θάλασσα – είχαμε βγει στα παράθυρα και χαιρετούσαμε τον στόλο. Σε μικρή απόσταση υψωνόταν επιβλητικός επίσης ο Άγιος Γρηγόριος – η μητροπολιτική εκκλησιά – μεσολαβούσε μια απέναντι παραλία, στο τέλος της οποίας υψωνόντουσαν τα τείχη και τα κάστρα των Κομνηνών, σχεδόν άθικτα μέσα στους αιώνες. Απ’ την άλλη μεριά ήταν το λιμάνι, το "Κεμπρούκ" και πέρα η Δαφνούντα. Στην πλάτη αυτής της έκτασης υψωνόταν ο λόφος του Ποζ τεπέ, όπου αναρριχότανε η πόλη.


Με χαρά και αγαλλίαση απ’ το σχολειό μας – το «Φροντιστήριο» – παρακολουθούσαμε κι εμείς οι πιτσιρίκοι τα καράβια που όλο και πλησίαζαν όταν ξαφνικά από το ένα άστραψε μια λάμψη, ύστερα έσκισε τον αέρα ένα σφύριγμα κι απότομα:
- μπουμ!…


Μια τρομακτική έκρηξη ακούστηκε κι ένας απ’ τους συμμαθητές μας – Σπύρος Μαρμάρης – έπεσε βουτηγμένος στο αίμα. Αστραπιαία ήρθε ο πανικός, ο τρόμος, τρέξαν πολλοί και πιάσαν το παιδί, που είχε τραυματισθεί άσχημα στο χέρι από ένα κομμάτι της οβίδας. Σήμερα ο πρώτος εκείνος τραυματίας ζει στην Αθήνα, έχει κατάστημα και το χέρι του μαρτυρά τα αγαθά της χαρούμενης εκείνης μέρας.
Δεν ήταν, φυσικά, η μόνη οβίδα που έπεσε, ούτε κι ο μόνος βομβαρδισμός της πόλης, εκείνος. Από τότε τα ρούσικα καράβια μας ερχόντουσαν ξαφνικά αλλά κανένας πια δεν έβγαινε σε παράθυρο ή μπαλκόνι για να τα χαιρετήσει. Ο ερχομός – το ξέραμε πια – σήμαινε βομβαρδισμό κι ο πανικός ξεσπούσε μόλις διαγραφόταν στο μακρινό βάθος του ορίζοντα αμυδρότατα ο καπνός των καραβιών, έστω και τόσο αδιόρατος σαν τον καπνό τσιγάρου… Μια κραυγή αντηχούσε τότε:


- τα… βαπόρια!

Με μόνη την κραυγή αυτή τρανταζότανε η πόλη γιατί μεταδινότανε σαν αστραπή κι ο κόσμος όλος – Τούρκοι και Ρωμιοί – άρχιζε να τρέχει σαν τρελός, ενώ τα ρολά των μαγαζιών κι οι πόρτες κλείνανε με πάταγο, σ’ ένα ανεμοστρόβιλο αναστάτωσης και πανικού. Ολόκληρη η πόλη ερημωνόταν μέσα σε λίγη ώρα, όλος ο πληθυσμός τρύπωνε στα υπόγεια. Το πανηγύρι, άλλωστε, δεν αργούσε: Μπαμ, μπουμ, βζζζ, μπουμ, μπουμ, μπουμ… Όταν ύστερα από μια ή δυο ώρες, σταματούσε το κακό και βγαίναμε, βλέπαμε πού και πού σπίτια χαλασμένα και μαζεύαμε απ’ τους δρόμους, ζεστά ακόμα, τα κομμάτια οβίδων.

Σ’ όλα όμως συνηθίζει το πιο εύκολα προσαρμοζόμενο θηρίο που λέγεται άνθρωπος και μέσα σε ένα ή δυο χρόνια οι βομβαρδισμοί έγιναν μια ατραξιόν της καθημερινής ζωής μας. Άλλωστε ο ρωσικός στρατός πλησίαζε – ερχόταν η απελευθέρωση από τον τουρκικό ζυγό – κι οι Ρωμιοί είχαμε ξεθαρρέψει. Οι Τούρκοι τρομοκρατημένοι φεύγαν προς τα δυτικά αποχαιρετώντας με τα θρηνώδη τραγούδια τους την Τραπεζούντα:

Τραπεζοντάν τσικτούμ πασί σελιαμέεε…γκιαφίρ Ουρούς μπομπαρντεμάν έτιορ.
(Βγαίνοντας, δηλαδή, από την Τραπεζούντα, στέλνω χαιρετίσματα…, ο άτιμος ο Ρώσος βομβαρδίζει…)


Φύγαν στο τέλος και οι τουρκικές αρχές και η πόλη τώρα βρισκόταν στα χέρια του μητροπολίτη Χρύσανθου, που και αυτός πέρασε στους θρήνους των Τούρκων

 – "Μητροπολίτ βερμέζ πιζέ τεσκερέέέ"

Στο μεταξύ είχαν μεσολαβήσει γεγονότα φοβερά – το ομαδικό μάζεμα και η σφαγή των Αρμενίων από τους Τούρκους – αναμνήσεις ολοζώντανες στη μνήμη μου επίσης, που ίσως με άλλη ευκαιρία να γράψω. Τώρα η πόλη ήταν χωρίς αρχές, χωρίς αστυνομία και το τελωνείο πήχτρα από εμπορεύματα που προοριζόντουσαν για την πόλη της Τραπεζούντας ή για το Ερζερούμ. Ένα σύνθημα είχε ακουστεί:

- στο Κεμπρούκ!…


Κόσμος και ντουνιάς ξεχύθηκε κατά το τελωνείο – εγκαταλελειμμένο απ’ τους Τούρκους – ενώ ο ρωσικός στόλος, όπως βλέπαμε τις αστραπές απ’ το γιαλό, βομβάρδιζε τα Πλάτανα, μια μικρή παραλιακή πόλη που βρισκόταν απέναντι, στα δυτικά της Τραπεζούντας, σε απόσταση λίγων ωρών. Χάζευα κι εγώ απ’ το γιαλό όταν ένας φίλος μου – μεγαλύτερος – ήλθε λαχανιασμένος:

- ντο κάθεσαι, νέπε;
- ντο εν; ρώτησα.
- σο Κεμπρούκ! Πάμε κι εμείς σο Κεμπρούκ!


Από τον Αϊ-Γρηγόρη διανύσαμε τρέχοντας την απόσταση μέχρι το Κεμπρούκ – ήταν αρκετά μακριά – ενώ στο δρόμο βλέπαμε πλήθος ανθρώπων που ήσαν φορτωμένοι ο καθένας από πέντε μέχρι και δέκα τόπια υφασμάτων. Όταν φτάσαμε στις αποθήκες το θέαμα ήταν πρωτοφανές. Μια μυρμηγκιά ανθρώπων κι ο καθένας μ’ έναν κασμά έσπαζε τα σύρματα τεραστίων δεμάτων απ’ τα οποία ξεχυνόντουσαν τόπια υφασμάτων. Μέσα σ’ απερίγραπτο σαματά και φασαρία ο καθένας φορτωνόταν όσα τόπια μπορούσε και τραβούσε για το σπίτι του.

Αλλά ο στόλος απ’ τα Πλάτανα έφτασε στην Τραπεζούντα κι άρχισε την κανονική ατραξιόν. Κανένας όμως δεν έδινε σημασία στις οβίδες που σκάζαν πέρα στην πόλη. Οι κασμάδες συνεχίζαν τη δουλειά τους κι όσο ξεχυνόντουσαν τα τόπια τόσο ξεμακραίνανε το φόβο.

Σε δυο τρεις εβδομάδες – οι Ρώσοι είχαν μπει στην Τραπεζούντα – ένα μεγάλο μέρος του πληθυσμού ήταν ντυμένο απ’ το Κεμπρούκ. Προπάντων την πρωτοχρονιά το θέαμα ήταν μοναδικό γιατί στις εκκλησιές όλοι είχαν βάλει… τα καλά τους και δείχναν έτσι ομοιόμορφα ντυμένοι, σαν από ορφανοτροφείο.

Ο δεσπότης, λέγαν, καταράστηκε όσους πήραν τόπια απ’ το Κεμπρούκ καλώντας τους να τα επιστρέψουν αλλά η λαϊκή μούσα το γύρισε στο αστείο και τραγουδούσε με τον κεμεντζέ – την ποντιακή λύρα:

Α σο Κεμπρούκ που κι έκλεψεν
σον Αδ θα πάη κλαμένος
κι α σου δεσπότ’ την κατάραν
θα πάη κουρταρεμένος 


Δηλαδή εκείνος που δεν έκλεψε απ’ το Κεμπρούκ θα γλιτώσει μεν απ’ την κατάρα του δεσπότη αλλά θα πάει στον Άδη κλαμένος.
Και φυσικά οι περισσότεροι ήσαν ευχαριστημένοι που δεν θα πηγαίνανε κλαμένοι, αλλά καλοντυμένοι και χαρούμενοι.

πηγή : εδώ

ΔΗΜ. ΨΑΘΑΣ "ΚΑΠΟΙΑ ΠΡΩΤΟΧΡΟΝΙΑ – ΑΠΟ ΤΙΣ ΠΑΙΔΙΚΕΣ ΜΟΥ ΑΝΑΜΝΗΣΕΙΣ"
εφημερίδα ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ, 1.1.1965

Τετάρτη, 28 Δεκεμβρίου 2016

δύο χρόνια Terra Pontus …

➤ Αγαπητοί φίλοι και φίλες,
➤ σήμερα 28.12.2016 συμπληρώνονται 2 χρόνια από την ημέρα που βάλαμε μπροστά τούτη την σελίδα. Με αυτή την ευκαιρία κάνουμε ένα (δεύτερο) μικρό απολογισμό.


➤ Γιατί κάναμε αυτή την σελίδα ;
Γιατί είχαμε διαθέσιμο χρόνο, αγάπη και μεράκι να κάνουμε κάτι "για την πατρίδα της καρδιάς μας". Γιατί είναι κρίμα να μένει η πληροφορία, η γνώση, ερμητικά κλεισμένη στις βιβλιοθήκες μας και στα ντουλάπια μας. Γιατί με τα σημερινά εργαλεία της τεχνολογίας, η γνώση μπορεί να γίνει κτήμα όλων. Και η γνώση είναι δύναμη.

➤ Που απευθύνεται ;
Σε όλους αλλά κυρίως στους νέους, στην νεολαία μας. Αυτήν θέλουμε να ευαισθητοποιήσουμε, να μεταλαμπαδεύσουμε την αγάπη μας για την πατρίδα. Οι νέοι πρέπει να μάθουν την ιστορία, τον πολιτισμό και την γλώσσα μας. Το τελευταίο είναι κατά την γνώμη μας ότι πιο σημαντικό πρέπει να γίνει για να υπάρξει συνέχεια. Είναι αλήθεια ότι κατά την διάρκεια του 2016 έγιναν σημαντικά βήματα, ελήφθησαν σοβαρές πρωτοβουλίες. Επιμένουμε, γινόμαστε μονότονοι και βαρετοί, το τικ και η σουρβά δεν είναι αρκετά, δεν θα πάμε μπροστά μόνο με διασκέδαση …

➤ Ποιο είναι το περιεχόμενο της σελίδας ;
Οτιδήποτε έχει σχέση με την ιστορία, τα ήθη & έθιμα, την γλώσσα, τον πολιτισμό των προγόνων μας, τον τόπο που ζούσαν, τις δυσκολίες και τους εχθρούς που αντιμετώπιζαν, την καθημερινότητα τους. Η σελίδα μας καλύπτει όλο τον ιστορικό Πόντο. Βέβαια πρέπει να ληφθεί υπόψη και το υλικό που μπορεί να βρει κανείς σε παλαιά περιοδικά, βιβλία, ημερολόγια κλπ. Για παράδειγμα, υπήρξαν περιοχές του Πόντου που ευτύχησαν να έχουν πολλούς λόγιους οι οποίοι επέζησαν. Σε αντίθεση με άλλες περιοχές όπως ο Δ. Πόντος που ελάχιστοι λόγιοι επέζησαν από την γενοκτονία και έτσι δεν έχουμε τον όγκο των πληροφοριών που υπάρχει για τον Α. Πόντο.

➤ Τι δεν περιέχει αυτή η σελίδα ;
Δεν ασχολούμαστε με τις εκδηλώσεις των συλλόγων όσον αφορά πίτες, χορούς, αρχαιρεσίες, κουτσομπολιά, έριδες μεταξύ ατόμων/συλλόγων/ομοσπονδιών. Δεν ασχολούμαστε και δεν θα βάλουμε ποτέ διαφημίσεις σ’ αυτή την σελίδα. Δεν κάνουμε προπαγάνδα υπέρ κάποιου πολιτικού προσώπου ή κόμματος, αντίθετα μας είναι αποκρουστικό το "άθλημα" σε σελίδες με Ποντιακό περιεχόμενο. Δεν προσδοκούμε να γίνουμε αναγνωρίσιμοι για να το κεφαλαιοποιήσουμε με κάποιο προεδριλίκι, βουλευτιλίκι κλπ. Μας είναι αποκρουστική η κομματικοποίηση κάθε είδους και μορφής σε σχέση με τον Πόντο.

➤ Υπάρχει ανταπόκριση-επισκεψιμότητα ;
Σίγουρα είναι καλύτερα από πέρσι τέτοιο καιρό. Προσδοκούμε να βελτιωθεί ακόμα η αναγνωσιμότητα της σελίδας. Σ’ αυτό καλείστε να βοηθήσετε όλοι όσοι από σας κρίνετε ότι αυτή η σελίδα έχει κάτι να πει. Να συμπληρώσω μόνο ότι όσο μεγαλύτερη είναι η επισκεψιμότητα στην σελίδα, τόσο μας δίνει κουράγιο για να συνεχίσουμε.

➤ Ποιοι επισκέπτονται μέχρι τώρα την σελίδα ;
Φυσικά πρώτοι έρχονται οι Έλληνες επισκέπτες, ακολουθούν Γερμανία, ΗΠΑ και μετά η … Τουρκία. Τελευταία ανέβηκε η επισκεψιμότητα από την Αυστραλία χάριν μερικών Ποντίων φίλων εκεί. Δυστυχώς υστερεί πολύ ο Καναδάς και δεν γνωρίζω ποιες άλλες χώρες έχουν μεγάλη Ποντιακή κοινότητα.

➤ Αιρετικά
Κατά την διάρκεια του 2016 βάλαμε μερικές αναρτήσεις με αιρετικό περιεχόμενο. Μας είναι αδιανόητο να μην ασχολείται κανείς με ιστορικές ανακρίβειες – επινοήσεις – υπερβολές όσον αφορά τον πολιτισμό και την ιστορία μας. Περιμέναμε, όχι από την/τις ομοσπονδίες να προβούν σε επισημάνσεις αλλά από τους εν ζωή λόγιους μας – ιστορικούς – ερευνητές. Δεν θα επεκταθώ, όποιος επιθυμεί να δει το περιεχόμενο αυτών των αναρτήσεων, ας δει την σχετική ετικέτα. Τονίζουμε ότι τα αιρετικά μας θα συνεχισθούν και …

➤ Τέλος …
Δεχόμαστε τα καλοπροαίρετα σχόλια του καθενός, δεχόμαστε υποδείξεις και επισημάνσεις για διορθώσεις απόψεων / λαθών μας σε αναρτήσεις μας. Δεχόμαστε επίσης και αναρτήσεις σας που θα μπουν με το όνομά σας. Η σελίδα είναι ένα "περιοδικό" του οποίου η ύλη προέρχεται από παλιά ιστορικά περιοδικά, βιβλία, εφημερίδες, μνήμες, θύμισες, κλπ. κλπ. Όταν έχουμε δικά μας κείμενα, αυτά είναι εύκολα αναγνωρίσιμα από τον καθένα. Είναι λογικό η ύλη της σελίδας να μην αρέσει σε όλους. Κανένα πρόβλημα, υπάρχουν άπειρες σελίδες στο δίκτυο για όλα τα γούστα.

Σας ευχαριστούμε και περιμένουμε να διαβάζετε και να διαδίδετε την "γη του Πόντου", την δική μας γη.

Πολυχρόνης Χ. Κοϊμτσίδης [Βαφειάδης]
Καλλίφυτος Δράμας – Οινόη & Φάτσα (εκ πατρός) – Τσάμαλαν & Κογιουμτζάντων Σαμψούντας
28.12.2016
το πρώτο μας λογότυπο

Τρίτη, 27 Δεκεμβρίου 2016

η πρωτοχρονιά του δάσκαλου ...

Είναι παραμονή πρωτοχρονιάς του 1903. Ο Φίλων Κτενίδης μαζί με τους φίλους του κάνουν ξαφνική βραδινή επίσκεψη στον μοναχικό καθηγητή τους, τον κ. Σαδελόγλου. Καθηγητής τους στο Φροντιστήριο, από την περιφέρεια της Καισάρειας. Διορισμένος στην Κωνσταντινούπολη. Εκεί έχασε τα δύο του παιδιά και την γυναίκα του και έφυγε όσο ήταν μπορετό μακριά για να ξεχάσει. Τον διόρισαν στην Τραπεζούντα. Εκεί μόνος κι’ έρημος, τσακισμένος από την θλίψη του …

Διαβάστε την ανάρτηση. Θέλησα να την βάλω σε δύο-τρεις συνέχειες. Υπάρχουν όμως μερικές ιστορίες που δεν μπορούν να διαβασθούν σε συνέχειες, όπως αυτή.

η Δαφνούντα το 1925 - από την σελίδα DreamPontos
ΠΕ, 1962, τ. 155-156

Χριστουγεννιάτικη τραγωδία

Ο Ρώσικος στρατός μετά την επικράτηση των μπολσεβίκων, εγκαταλείπει όπως-όπως την Τραπεζούντα. Μαζί με αυτούς, με τον ίδιο τρόπο, φεύγει και ένα μεγάλο πλήθος Ρωμιών φοβούμενο την εκδικητική μανία του Τούρκου που θα επανέλθει στην πόλη. Είναι παραμονή Χριστουγέννων του 1917. Ο Μιχάλης Μεταλλείδης έζησε την τραγωδία που μας περιγράφει σε άρθρο του στην ΠΕ, 1951, τ. 24

Δευτέρα, 26 Δεκεμβρίου 2016

χειμων'κόν ή χειμωγκόν

Άλλο ένα άρθρο - ποίημα του πολυγραφότατου Δ.Κ. Παπαδόπουλου (Σταυριώτης) από την Ποντιακή Εστία, έτος 1962, τεύχος 155-156. Διαβάστε το, είναι μια ζωγραφιά με λόγια ...

Χριστούγεννα του Ι. Αβραμάντη

Αυτό είναι ένα δεύτερο άρθρο που δημοσιεύθηκε δύο χρόνια μετά από το πρώτο στην Ποντιακή Εστία το έτος 1956, στο τεύχος 83-84. Εδώ ο Αβραμάντης περιγράφει στο πρώτο μέρος τα Χριστούγεννα στο χωριό του, Τσίτη Μεσοχαλδίου και στο δεύτερο, τα Χριστούγεννα στο Βατούμ και Τασκένδη όπου οι Ρωμιοί κατέφυγαν μαζικά. Θυμίζουμε την ανάρτηση μας στην σειρά "οι δάσκαλοι του γένους" - εδώ - και επίσης ότι ο Ι. Αβραμάντης γεννήθηκε το 1890.

Πέμπτη, 22 Δεκεμβρίου 2016

τα κάλαντα στο πατρικό μου από τον όμιλο Σέρρα στις 24.12.1997

➤ είναι παραμονή Χριστουγέννων του 1997. Εμείς "κρεμασμένοι" στο μπαλκόνι να τους δούμε να έρχονται. Να, αυτοί είναι ... Τα κάλαντα αρχίζουν από τις σκάλες ... Η Έλλη και η Μαρία, οι ανιψιές μου, στις κάμερες ... Η μάνα μου στην κουζίνα, τα Φάτσαλουδικα περεκοπούλια και το τάν είναι έτοιμα. Στην παρέα μας και η γειτόνισσα, η κυρία Μαρία με την εγγόνα της την Μαρία. Δείτε οι παλιοί και νοσταλγήστε …


ο αφανής ήρωας της κομπανίας, ο σωφέρ για τις μετακινήσεις της ομάδας, ήταν αν θυμάμαι καλά ο Δημήτρης ο Τριανταφυλλίδης.

Χρήστος Ι. Αντωνιάδης, το Καλήν Εσπέραν στην Σαμψούντα

πρώτη ανάρτηση στις 23.12.2015

Τρίτη ανάρτηση μας άρθρου του κοντοχωριανού μας Χρήστου Ι. Αντωνιάδη. Δημοσιεύθηκε στην Ποντιακή Εστία, τόμος 1962, τεύχος 145-146

από παλαιό τεύχος
της εφημερίδας Οφίτικα Νέα

Τετάρτη, 21 Δεκεμβρίου 2016

παραμονές Χριστουγέννων του 1959 στην Καλλίφυτο Δράμας ...

➤ ... ο δάσκαλος μας, ο κ. Ευριπίδης θέλησε να αναπαραστήσουμε σε θεατρικό σκετσάκι την γέννηση του Θεανθρώπου. Θα βασιζόμασταν στο κείμενο του αναγνωστικού της 3ης δημοτικού. Ο πάνω όροφος του σχολείου μας είχε 3 αίθουσες οι οποίες μπορούσαν να ενοποιηθούν ανοίγοντας τα διαχωριστικά πάνελς. Έτσι διαμορφωνόταν μια μεγάλη αίθουσα για τους θεατές. Τα σκηνικά φτιαγμένα από τους δασκάλους με την βοήθεια των γονιών μας. Φτωχά και λιτά …
➤ δείτε λοιπόν με την βοήθεια της φαντασίας σας το σκετσάκι μας …
➤ (Η σκηνή παριστά στο βάθος μια σπηλιά. Από μέσα βγαίνει μια λάμψη. Εμπρός είναι ξαπλωμένοι στο ύπαιθρο τρεις βοσκοί και συνομιλούν. Φορούν πέδιλα κι ένα φόρεμα μακρύ, με ένα κορδόνι ζωσμένοι. Είναι νύκτα).


ο υποφαινόμενος είχε τον ρόλο του 1ου μάγου.
Οι συμμαθητές της φωτογραφίας είναι
2ος μάγος ο Χρήστος Καγιάογλου & 3ος ο Ανδρέας Φελεκίδης

ΠΡΩΤΟΣ ΒΟΣΚΟΣ
Κοιτάζω πέρα τη Βηθλεέμ. Λιγοστά είναι τα φώτα της ακόμα. Ό κόσμος κοιμάται.

ΔΕΥΤΕΡΟΣ ΒΟΣΚΟΣ
Κι όμως τη φωτίζει το μεγάλο αυτό αστέρι.

(Μια αστραπή τούς κάνει να σηκωθούν όρθιοι. Μια φωνή αγγέλου ακούεται ).

ΦΩΝΗ ΑΓΓΕΛΟΥ
— Μη φοβείσθε. Απόψε εγεννήθηκε στη Βηβλεέμ, την πατρίδα του Δαβίδ, ό Μεσσίας, ό Σωτήρας του κόσμου. Πηγαίνετε να τον προσκυνήσετε.
(Οι βοσκοί κοιτάζονται μεταξύ των σαστισμένοι).

ΤΡΙΤΟΣ ΒΟΣΚΟΣ
Σαν να ήλθε από τον ουρανό ή φωνή.

ΠΡΩΤΟΣ ΒΟΣΚΟΣ
Αλήθεια! Μα που είπε να πάμε;

ΔΕΥΤΕΡΟΣ ΒΟΣΚΟΣ
- Σύντροφοι, κοιτάξετε. Το μεγάλο αστέρι έστάθηκε επάνω άπό εκείνη τή σπηλιά. Εκεί πρέπει να πάμε, φαίνεται.

(Ενώ οί βοσκοί μπαίνουν μέ φόβο στη σπηλιά, ακούεται φωνή αγγέλων νά ψάλλει ).

ΦΩΝΗ ΑΓΓΕΛΩΝ
Η παρθένος σήμερον τον υπερούσιον τίκτει καί ή γή το σπήλαιον τω απροσίτω προσάγει. «Άγγελοι μετά ποιμένων δοξολογούσι. Μάγοι δέ μετά αστέρος όδοιπορουσι. Δι’ ημάς γάρ εγεννήθη παιδίον νέον, ο προ αιώνων θεός.

(Τρεις Μάγοι έρχονται με δώρα στα χέρια και προχωρούν σιγά, κοιτάζοντας προς τον ούρανό ).

ΠΡΩΤΟΣ ΜΑΓΟΣ
— Μήν προχωρείτε πια. Τό αστέρι εστάθηκε. Εδώ θά είναι τό μέρος, πού θά ζητήσωμε τόν άγνωστο βασιλιά.

ΔΕΥΤΕΡΟΣ ΜΑΓΟΣ
— Σ’ αύτό τό φτωχό μέρος μπορεί νά γεννηθεί ένας βασιλιάς;

ΤΡΙΤΟΣ ΜΑΓΟΣ
— θά έγεννήθηκε ταπεινός, γιά νά υψώσει τούς ταπεινούς της γης.

(Άπό τό μέρος τής σπηλιάς άκούεται ψαλμωδία άγγέλων:)
Δόξα έν ύψίστοις Θεός καί έπί γής ειρήνη, έν άνθρώποις εύδοκία.

ΠΡΩΤΟΣ ΜΑΓΟΣ
— Ακούτε; Κάτι θαυμάσιο γίνεται μέσα σ’ εκείνη τή σπηλιά. Ελάτε μαζί μου. Εκεί μάς οδηγεί νά πάμε τό αστέρι.

(Μπαίνουν και οί τρεις Μάγοι στή σπηλιά, ένω ή φωνή των άγγέλων άκούεται νά ψάλλη).
Δόξα έν ύψίστοις Θεός καί έπί γης ειρήνη, έν άνθρώποις εύδοκία.

(Οί Μάγοι μέ τούς βοσκούς βγαίνουν από τή σπηλιά. Είναι σαστισμένοι).

ΠΡΩΤΟΣ ΜΑΓΟΣ
—Από χρόνια οί προφητείες έλεγαν, πώς θά γεννηθή στον κόσμο ό θεός, Σωτήρας των ανθρώ¬πων. Αυτός είναι ό θεός, ό θεός τής αγάπης.

ΔΕΥΤΕΡΟΣ ΜΑΓΟΣ
— Πόσο γλυκά έχαμογέλασε τό πανέμορφο Παιδί, όταν αφήσαμε στά πόδια του τά δώρα, σμύρνα, χρυσάφι και λιβάνι !

ΤΡΙΤΟΣ ΜΑΓΟΣ
(Στούς βοσκούς).
— Εσείς, πού τού προσφέρατε δώρο την πίστι σας, πηγαίνετε νά ειπείτε στη Βηθλεέμ όσα είδατε. Εμείς θά πάμε νά τά ειπούμε στον Ηρώδη, πού μάς περιμένει.

ΦΩΝΗ ΑΓΓΕΛΟΥ
—Όχι ! Ο Ηρώδης έχει κακό στό νου του γιά τό θείο Βρέφος. Πάρετε άλλο δρόμο, νά πάτε στην πατρίδα σας, την Ανατολή.

(Οί Μάγοι κοιτάζονται μεταξύ των και φεύγουν πρός άλλο δρόμο. Οί βοσκοί γονατίζουν και προσεύχονται, ενώ ή φωνή των αγγέλων ακούεται πάλι νά ψάλλη :)
Δόξα στον «Αναρχο τόν Πλάστη, τον υψωτή τών ταπεινών.
Μύριες ολόχρυσες καμπάνες, σημάνατε, των ουρανών.
Κι όλα τα χείλη ας ανοιχτούνε με τούς αυλούς, με τα βιολιά, ύμνους να ψάλλουν στον Αιώνιο των βασιλιάδων βασιλιά.